kontrast:   czcionka: A A+ Muzeum bez barier
PL  EN

Odwiedź nas na:



Polecamy

wystawy i wydarzenia:





Moneta o nominale 10 złotych z 1934 roku



19 maja 2018 roku w Europejskim Centrum Pieniądza odbędzie się wernisaż kolejnej wystawy numizmatycznej z cyklu „Dzieje pieniądza”. Tym razem zaprezentowane zostaną monety oraz banknoty z okresu dwudziestolecia międzywojennego. Ozdobą wystawy będzie znana, ceniona i bardzo rzadka klipa – próbna, kwadratowa, srebrna moneta o nominale 10 złotych z 1934 roku.

Na awersie, w części centralnej znajduje się odwzorowanie awersu  okolicznościowej monety 10 zł. z 1934 roku, pierwowzoru klipy – orzeł legionowy i legenda: RZECZPOSPOLITA POLSKA oraz oznaczenie nominału – 10 ZŁOTYCH „10”. Na zewnątrz okręgu, w czterech narożnikach widoczne są buławy marszałkowskie, a cała kompozycja zamknięta jest ozdobnym wzorem wzdłuż krawędzi klipy. W części centralnej rewersu znajduje się odwzorowanie rewersu 10 zł. z 1934 roku, czyli lewy profil Józefa Piłsudskiego. Widoczny jest znak mennicy w Warszawie, data 1934 oraz nazwisko projektanta. Podobnie jak na awersie, na zewnątrz okręgu, czyli obrzeża pierwowzoru klipy, w czterech narożnikach znajdują się buławy, a kompozycja zamknięta jest wzorem wzdłuż 4 krawędzi monety.

Podobnie jak obiegowy pierwowzór, klipa z Józefem Piłsudskim miała na celu upamiętnienie 20 rocznicy wymarszu Pierwszej Kompanii Kadrowej Legionów. Tak jak wspomniano,  jest bardzo rzadka – wybito zaledwie 300 sztuk tego pięknego numizmatu. Autorem jej projektu był Stanisław Ostrowski.

Warto też wspomnieć, że nietypowa forma monety – kwadrat – to rozwiązanie o wiekowej tradycji. Pierwsze klipy, czyli monety czworo – lub wielokątne, wytwarzano już w starożytności. Sporadycznie pojawiały się także w średniowieczu. Ich nietypowy wygląd wynikał początkowo z ograniczeń technicznych, uniemożliwiających uzyskanie okrągłego kształtu - produkowane były bowiem w warunkach oblężniczych. Liczniej w Europie występują od XV wieku, pełniąc funkcje obiegowe, bardzo często w kontekście toczonych wojen, jak chociażby w Anglii, podczas wojny domowej 1642-1649, czy w Szwecji dla pokrycia długów, zaciągniętych w trakcie wojny trzydziestoletniej. Równocześnie jednak już w XVII wieku zwrócono uwagę na możliwość wykorzystania tak nietypowej formy do emisji monet o funkcjach pamiątkowych. Do dziś klipy produkowane są w takim właśnie charakterze.


 

Jarosław Kozłowski            





Designed: Jimpenny / Programmed: FreshData